| ਪੰਜਾਬੀ | English | ਮਤਲਬ Meaning |
|---|---|---|
| ਅਲੰਕਾਰ / ਪਲਟਾ | Alankar / palta | ਸੁਰਾਂ ਦਾ ਨਿਯਮਬੱਧ ਅਭਿਆਸ ਨਮੂਨਾ A regular practice pattern of notes |
| ਅੰਤਰਾ | Antra | ਸ਼ਬਦ ਦੀਆਂ ਰਹਾਉ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਤੁਕਾਂ The verses of a shabad other than the Rahao |
| ਅਵਰੋਹ | Avroh | ਹੇਠਾਂ ਉਤਰਦੀਆਂ ਸੁਰਾਂ The descending notes of a raag |
| ਆਂਦੋਲਨ | Andolan | ਸੁਰ ਉੱਤੇ ਹੌਲੀ ਝੂਲਣਾ A slow sway on a note |
| ਆਰੋਹ | Aaroh | ਉੱਪਰ ਚੜ੍ਹਦੀਆਂ ਸੁਰਾਂ The ascending notes of a raag |
| ਆਲਾਪ | Alaap | ਬਿਨਾਂ ਤਾਲ ਰਾਗ ਦਾ ਹੌਲੀ ਵਿਸਥਾਰ Slow unfolding of a raag without taal |
| ਆਵਰਤਨ | Avartan | ਤਾਲ ਦਾ ਇੱਕ ਪੂਰਾ ਚੱਕਰ One full cycle of a taal |
| ਕਣ | Kan | ਬਹੁਤ ਹਲਕੀ ਛੋਹ ਵਾਲੀ ਸੁਰ A grace note |
| ਕੋਮਲ | Komal | ਅੱਧੀ ਸੁਰ ਨੀਵੀਂ (ਰੇ, ਗਾ, ਧਾ, ਨੀ) Half a step lower (Re, Ga, Dha, Ni) |
| ਖ਼ਾਲੀ | Khali | ਤਾਲ ਦੀ ਹਲਕੀ ਮਾਤਰਾ, ਹੱਥ ਹਿਲਾ ਕੇ The "empty" beat, shown with a wave |
| ਖਰਜ | Kharaj | ਮੰਦਰ ਸਪਤਕ ਦੀਆਂ ਸੁਰਾਂ ਦਾ ਰਿਆਜ਼ Practice of the low-octave notes |
| ਘਰੁ | Ghar | ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਸਿਰਲੇਖ ਵਿੱਚ ਗਾਇਨ-ਢੰਗ ਜਾਂ ਤਾਲ ਦਾ ਸੰਕੇਤ In a heading, an indication of singing style or taal |
| ਜਥਾ | Jatha | ਕੀਰਤਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਟੋਲੀ A group performing kirtan |
| ਠਾਟ | Thaat | ਸੱਤ ਸੁਰਾਂ ਦਾ ਪੱਕਾ ਸਮੂਹ, ਰਾਗਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ A fixed set of seven notes; a family of raags |
| ਠੇਕਾ | Theka | ਤਾਲ ਦੇ ਮੂਲ ਬੋਲ The basic bols of a taal |
| ਤਾਰ ਸਪਤਕ | Taar saptak | ਉੱਚਾ ਸਪਤਕ The upper octave |
| ਤਿਹਾਈ | Tihai | ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਦੁਹਰਾਇਆ ਟੁਕੜਾ ਜੋ ਸਮ ਉੱਤੇ ਮੁੱਕੇ A phrase played three times, ending on sam |
| ਤੀਵਰ | Tivra | ਅੱਧੀ ਸੁਰ ਉੱਚਾ (ਸਿਰਫ਼ ਮਾ) Half a step higher (only Ma) |
| ਦੁੱਗਣ | Dugun | ਇੱਕ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸੁਰਾਂ Two notes in one beat |
| ਧਾਰਨਾ | Dharna | ਸੰਗਤ ਲਈ ਸਰਲ ਲੋਕ-ਪ੍ਰਿਯ ਧੁਨ A simple popular tune for the sangat |
| ਧੌਂਕਣੀ | Bellows | ਹਵਾ ਭਰਨ ਵਾਲਾ ਹਿੱਸਾ The part that pumps air |
| ਪਕੜ | Pakad | ਰਾਗ ਦੀ ਪਛਾਣ ਵਾਲਾ ਛੋਟਾ ਵਾਕ The short identifying phrase of a raag |
| ਪੜਤਾਲ | Partaal | ਕਈ ਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਸ਼ਬਦ A shabad sung in several taals |
| ਮੰਦਰ ਸਪਤਕ | Mandra saptak | ਨੀਵਾਂ ਸਪਤਕ The lower octave |
| ਮੱਧ ਸਪਤਕ | Madhya saptak | ਵਿਚਕਾਰਲਾ ਸਪਤਕ The middle octave |
| ਮਾਤਰਾ | Matra | ਤਾਲ ਦੀ ਇੱਕ ਬੀਟ One beat of the taal |
| ਮੀਂਡ | Meend | ਇੱਕ ਸੁਰ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਤੱਕ ਖਿਸਕਣਾ A glide between notes |
| ਮੁਰਕੀ | Murki | ਹਲਕੀ ਤੇਜ਼ ਘੁੰਮਣੀ A light, quick turn |
| ਰਹਾਉ | Rahao | ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਤੁਕ — ਸਥਾਈ ਵਜੋਂ ਗਾਈ ਜਾਂਦੀ The central line of a shabad — sung as the sthai |
| ਰੀਤ | Reet | ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਤੋਂ ਸਾਂਭੀ ਪੁਰਾਤਨ ਧੁਨ An old tune handed down the generations |
| ਲੈਅ | Laya | ਗਤੀ (ਵਿਲੰਬਿਤ, ਮੱਧ, ਦ੍ਰੁਤ) Tempo (slow, medium, fast) |
| ਵਾਦੀ / ਸੰਵਾਦੀ | Vadi / Samvadi | ਰਾਗ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਦੋ ਸੁਰਾਂ The two most important notes of a raag |
| ਵਿਭਾਗ | Vibhag | ਤਾਲ ਦਾ ਹਿੱਸਾ A section of a taal |
| ਸਥਾਈ | Sthai | ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਮੁੱਖ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਹਿੱਸਾ The main, returning part of a shabad |
| ਸਪਤਕ | Saptak | ਸਾ ਤੋਂ ਅਗਲੇ ਸਾ ਤੱਕ ਦੀਆਂ ੧੨ ਸੁਰਾਂ The 12 notes from Sa to the next Sa (octave) |
| ਸਮ | Sam | ਤਾਲ ਦੀ ਪਹਿਲੀ, ਭਾਰੀ ਮਾਤਰਾ The first, strongest beat of the taal |
| ਸ਼ੁੱਧ | Shuddh | ਸੁਰ ਆਪਣੀ ਕੁਦਰਤੀ ਥਾਂ ਉੱਤੇ A note in its natural place |
From the book Harmonium & Gurbani Kirtan — From Beginner to Pro © 2026 T.H.T. Publications. Gurbani text checked word for word against this site's Sri Guru Granth Sahib Ji (Shabad OS database, Gurbani Paath Senthia Pothis). Practice tunes are for learning, not traditional reets: learn your sangat's reet and maryada from your teacher.